چکیده

خشكي و شوری از مهمترين تنش‌هاي غيرزيستي در بسياري از مناطق جهان از جمله ايران هستند که در بسياري از موارد با يکديگر اتفاق مي‌افتند. چمانواش بلند (Festuca arundinacea) قابليت بالايي از نظر تحمل به تنش‌هاي محيطي داشته و از پتانسيل بالايي براي استفاده در کشاورزي (توليد علوفه و جلوگيري از فرسايش خاک و...) و فضاي سبز شهري برخوردار است. این آزمایش با هدف بررسی امکان بهبود ویژگی‌های مرتبط با تحمل به شوری در چمانواش بلند (Festuca arundinacea) از طریق القاء حافظه تنش در مرحله جوانه زني و رشد گياهچه به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملا تصادفی با 4 تکرار انجام شد. فاکتور اول شامل 4 ژنوتیپ چمانواش بلند (2 ژنوتیپ حساس شامل 1MPOP و 3MPOP و 2 ژنوتیپ متحمل به خشکي شامل 11MPOP و 21MPOP براساس مطالعات قبلي مزرعه ای)، فاکتور دوم پرایمینگ بذر در پنج سطح (پرایمینگ NaCl با سه غلظت 25، 50 و 75 میلی‌مولار کلرید سدیم با زمان 24 ساعت، هیدروپرایمینگ با زمان 24 ساعت و بدون پرایمینگ یا شاهد)، فاکتور سوم سطوح مختلف تنش شوری (0، 50، 100 و 150 میلی‌مولار کلرید سدیم) به‌ همراه يک سطح تنش خشکی 6- بار (القايي با پلی اتیلن گلیکول) بود. نتایج نشان داد که تنش شوري و خشکي در مرحله جوانه‌زني و رشد گياهچه باعث کاهش درصد جوانه‌زنی، طول ریشه‌چه و ساقه‌چه، وزن خشک ریشه‌چه و نسبت طول ریشه‌چه به ساقه‌چه شدند. به طورکلی، روش هیدروپرایمینگ نسبت به ساير پیش‌تيمارها ميزان تحمل به شوري ژنوتيپ ها را افزايش داد. در مجموع ژنوتیپ‌های مقاوم به خشکی داری سرعت و درصد جوانه‌زنی بیشتری نسبت به ژنوتیپ‌هاي حساس به خشکی بودند. ژنوتیپ‌های متحمل به خشکی تحت تنش شوري شديد (150 میلی‌مولار) و تنش خشکی شديد (6- بار) دارای درصد و سرعت جوانه‌زنی، شاخص تنش جوانه‌زنی و شاخص پایداری عملکرد بیشتری نسبت به ژنوتیپ‌های حساس به خشکی بودند. نتايج نشان داد که استفاده از تيمارهاي پرايمينگ مي تواند از طريق ايجاد نوعي حافظه سبب بهبود تحمل به شوري چمانواش بلند شود با اين حال واکنش ژنوتيپ هاي حساس و مقاوم (شناسايي شده بر اساس ارزيابي هاي مزرعه اي) متفاوت بود.

کليدواژه ها

چمانواش، شوری، خشکی، پرایمینگ

کد مقاله / لینک ثابت به این مقاله

برای لینک دهی به این مقاله، می توانید از لینک زیر استفاده نمایید. این لینک همیشه ثابت است :

نحوه استناد به مقاله

در صورتی که می خواهید در اثر پژوهشی خود به این مقاله ارجاع دهید، به سادگی می توانید از عبارت زیر در بخش منابع و مراجع استفاده نمایید:
مژده تیرگری , 1400 , برهمکنش پرایمینگ بذر و سطح حساسیت مزرعه‌ای بر افزايش تحمل به شوري در مرحله گياهچه چمانواش بلند , اولین همایش بین المللی و پنجمین همایش ملی علوم و تکنولوژی بذر ایران